Motor Yağı ve Filtre Değişimi: Ne Zaman, Hangi Yağ, Hangi Filtre?

Periyodik bakımın temel taşı motor yağı ve filtre değişimidir. Düzenli yapılan bu bakım, motorun içindeki hareketli parçaları korur, yakıt tüketimini olumsuz etkileyen sürtünmeyi azaltır ve motorun uzun yıllar sağlıklı çalışmasına yardımcı olur. Bu yazıda motor yağının görevini, ne zaman değişmesi gerektiğini, doğru yağın nasıl seçileceğini ve filtrelerin neden en az yağ kadar önemli olduğunu anlatıyoruz.

Motor yağı ne işe yarar?

Motor yağı birden fazla görevi aynı anda üstlenir:

• Yağlama: Piston, segman, krank ve eksantrik mili gibi parçalar arasında ince bir film oluşturarak metalin metale sürtünmesini önler.
• Soğutma: Soğutma sıvısının ulaşamadığı bölgelerdeki ısıyı taşır.
• Temizlik: Yanma sonucu oluşan kurum ve tortuları askıda tutarak filtreye taşır.
• Koruma: İçindeki katkı maddeleri korozyona karşı koruma sağlar.
• Sızdırmazlık: Segmanlar ile silindir cidarı arasındaki boşluğu doldurmaya yardımcı olur.

Yağ zamanla ısı, basınç ve kirlilik nedeniyle bu özelliklerini kaybeder. Bu yüzden belirli aralıklarla değiştirilmesi gerekir.

Motor yağı ne zaman değişmeli?

Yağ değişim aralığı araç üreticisi tarafından belirlenir ve motor tipine, kullanılan yağa ve araç modeline göre değişir. Doğru aralığı aracınızın bakım kitapçığında bulabilirsiniz. Bazı araçlarda bakım zamanı gösterge panelinde de hatırlatılır.

Kitapçıklarda genellikle hem kilometre hem de süre sınırı belirtilir. Az kullanılan araçlarda da yağ zamanla yaşlandığı için süre sınırına uyulmalıdır. Ayrıca bazı üreticiler, ağır kullanım koşulları için daha kısa aralıklar önerir. Ağır kullanım kapsamına genellikle şunlar girer:

• Sürekli kısa mesafe kullanım ve motorun tam ısınmadan durdurulması
• Yoğun dur-kalk şehir trafiği
• Tozlu ortamlarda sürüş
• Römork çekme ve sürekli yüklü kullanım

Bu koşullarda kullanılan bir aracınız varsa bakım kitapçığındaki ağır kullanım önerilerine göz atın.

Yağ seviyesini kontrol etmeyi unutmayın

Değişim aralıkları arasında da yağ seviyesini düzenli olarak kontrol etmek gerekir. Bazı motorlar normal kullanımda bile bir miktar yağ eksiltebilir. Kontrol için aracı düz bir zemine park edin, motoru durdurun ve yağın kartere inmesi için birkaç dakika bekleyin. Yağ çubuğunu çekip silin, tekrar takın ve yeniden çekerek seviyenin minimum ve maksimum işaretleri arasında olduğunu kontrol edin. Seviye düşükse aynı özellikte yağ ile tamamlayın. Fazla yağ koymak da motor için zararlı olabilir.

Yağ basıncı uyarı ışığı sürüş sırasında yanarsa güvenli bir yerde durun ve motoru çalıştırmadan kontrol ettirin.

Doğru motor yağı nasıl seçilir?

Yağ seçerken iki temel bilgiye bakılır: viskozite ve performans standardı.

Viskozite

Yağ şişelerinde gördüğünüz 5W-30 veya 0W-20 gibi ifadeler viskoziteyi, yani yağın akışkanlığını gösterir. "W" harfinden önceki sayı yağın soğuktaki akışkanlığıyla, sonraki sayı ise motor çalışma sıcaklığındaki davranışıyla ilgilidir. Aracınızın üreticisi hangi viskoziteyi öneriyorsa onu kullanmalısınız.

Performans standartları ve üretici onayları

Yağ şişelerinde ACEA, API gibi uluslararası standartların yanı sıra araç üreticilerinin kendi onay kodları da yer alır. Özellikle dizel partikül filtresi bulunan araçlarda düşük kül içerikli yağlar gerekebilir. Yanlış yağ, bu tür sistemlerin ömrünü kısaltabilir. Bu nedenle bakım kitapçığında belirtilen standarda ya da üretici onayına sahip bir yağ seçin.

Uygun yağları motor yağları kategorimizde viskozite ve marka seçenekleriyle inceleyebilirsiniz.

Filtreler: Bakımın diğer yarısı

Yağ filtresi

Yağ filtresi, motor yağının içindeki metal parçacıkları, kurumu ve tortuları tutar. Tıkanmış bir filtre yağın temizlenmesini engeller. Bu nedenle yağ filtresi her yağ değişiminde yenilenmelidir. Yeni yağı eski filtreyle kullanmak, temiz yağın kısa sürede kirlenmesine neden olur. Seçenekler için yağ filtreleri kategorisine bakabilirsiniz.

Hava filtresi

Motor, yakıtı yakmak için büyük miktarda hava kullanır. Hava filtresi bu havadaki toz ve partikülleri tutar. Kirli bir filtre motorun nefes almasını zorlaştırabilir. Tozlu ortamlarda kullanılan araçlarda daha sık kontrol edilmesi gerekir. İlgili ürünler için hava filtreleri kategorimizi inceleyebilirsiniz.

Yakıt filtresi

Yakıt filtresi, yakıtla birlikte gelebilecek kir ve suyu enjeksiyon sistemine ulaşmadan tutar. Özellikle dizel araçlarda enjektörlerin korunması açısından önemlidir. Değişim aralığı araç üreticisine göre farklılık gösterir.

Polen filtresi

Kabin filtresi olarak da bilinen polen filtresi motorla değil, araç içine giren havayla ilgilidir. Yine de periyodik bakımda kontrol edilmesi gereken parçalar arasındadır.

Bakım setleri işinizi kolaylaştırır

Bazı araçlar için yağ, hava, yakıt ve polen filtrelerini bir arada sunan bakım setleri bulunur. Setler, parçaları tek tek aramak zorunda kalmadan aracınıza uygun bakım parçalarını tek seferde almanızı sağlar. Uygun seçenekler için yağ bakım setleri kategorisine göz atabilirsiniz.

Değişim sırasında dikkat edilecekler

1. Karter tapası contasını, üretici öneriyorsa yenileyin.
2. Yeni filtrenin contasını takmadan önce temiz yağla hafifçe ıslatın.
3. Tapayı ve filtreyi aşırı sıkmayın.
4. Yağı ekledikten sonra motoru kısa süre çalıştırın, durdurun ve seviyeyi yeniden kontrol edin.
5. Atık yağı ve eski filtreyi çevreye zarar vermeyecek şekilde, atık toplama noktalarına teslim edin.

Sonuç

Motor yağı ve filtre değişimi, aracınız için yapabileceğiniz en temel ve en etkili bakımlardan biridir. Bakım kitapçığındaki aralıklara uymak, doğru standartta yağ kullanmak ve filtreleri yağla birlikte yenilemek motorunuzu uzun süre korur.

Aracınıza uygun yağ ve filtreleri bulmak için filtrenin OEM kodunu sitemizin üst kısmındaki arama kutusuna yazabilir ya da yukarıdaki kategorilerden başlayabilirsiniz.